%P 147-150 %X
Maqolada semantik maydon (maâno sohasi) nazariyasi asosida avtomobil terminologiyasining leksik-semantik tuzilishi yoritiladi. Avvalo, avtomobilga oid birliklar tashqi va ichki qismlar boâyicha guruhlanib, markaz (yadro) va periferik zonalar nuqtayi nazaridan tavsiflanadi. Freym yondashuvi yordamida âTransportâ makromaydoni ichida âSuvâ, âYer ustiâ, âHavoâ hamda ularning kichik freymlari (âAvtomobilâ, âTemir yoâlâ va b.) strukturasi koârsatiladi. Etimologik tahlil ingliz (accelerator, airbag, coolant, spark plug; crank + shaft), fransuz (véhicule â avtomobil), nemis (Watt) va rus (porshen, shatun, val, klapan va h.k.) manbalarini ajratib, qarz soâzlarning salmogâini asoslaydi; shu bilan birga, asl oâzbek qatlamining funksional roli koârsatib beriladi. LSP (maxsus maqsadlar tili) doirasida terminlar kasbiy kommunikatsiyaning ehtiyojlari, soâz-yasash modellari va tematik tasnif (predmet, jarayon, kasb, miqdor, oâlchov, xossa) orqali tizimlashtiriladi. Oâzbek avtomobilsozligi konteksti (âOâzavtosanoatâ va tarmoqlanish) misolida terminlarning ijtimoiy-texnik reallik bilan uygâunligi koârsatiladi. Tadqiq natijalari terminografiya, tarjima amaliyoti va qiyosiy lingvistika uchun metodik asos beradi.
%N 5 %J INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY %V 3 %D 2025 %L uzindex4570 %A Rasul Mengziyayev %T AVTOMOBIL TERMINOLOGIYASINING LEKSIK-SEMANTIK MAYDONI VA ETIMOLOGIYASI: FREYM YONDASHUVI HAMDA MANBA QATLAMLARI